Sermaye riski ve korunması
05 Haziran 2023 Pazartesi
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nda (TTK) anonim şirkette sermaye kaybı ve borca batıklık halinde alınacak önlemleri düzenleyen . . . .
Sermaye riski ve korunması
BİZE GÖRE

Sermaye riski ve korunması

Veysi SEVİĞ

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nda (TTK) anonim şirkette sermaye kaybı ve borca batıklık halinde alınacak önlemleri düzenleyen hükümlerin esas amacı sermaye şirketlerinde alacaklıların temel güvencesini şirket sermayesinin tam olarak teşekkülünün ve korunmasının sağlanmasıdır.

TTK’ya göre sermaye kaybı ve borca batıklığın saptanmasında sermayenin yanı sıra, kanuni yedeklerin de dikkate alınması gerekir. Bu değişiklik, şirketin mali durumunun bozulması halinde daha erken müdahale etmeyi ve tedbir almayı gerektireceğinden olumlu bir değişikliktir. Sermayenin ortaklık sona erinceye kadar korunmasını amaçlayan en önemli ve en çok tartışılan düzenlemeye TTK md. 376/1-2’de rastlanmaktadır.

TTK m. 376 (1) Şirketin finansal durumunun bozulduğu hallerde alınması gereken tedbirleri düzenler. Söz konusu hükmün ilk iki fıkrası, sermayenin belirli oranlarda kaybedilmesi halinde yönetim kurulunun görevlerini düzenlediğinden sadece bu iki fıkra sermayenin korunmasına ilişkindir.

TTK’da gerek sermaye kaybı, gerekse borca batıklık halinde yapılacak işlemler yönetim kuruluna görev olarak yüklenmiştir. Ek olarak TTK’da batıklık durumunun varlığından mahkemeye bildirimde bulunulması, yönetim kurulunun devredilemez görev ve yetkileri arasında sayılmıştır.

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 376’ncı maddesinin Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar
Bilindiği üzere Ticaret Bakanlığı “6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 376’ncı Maddesinin Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ (TTK 376) ile 6102 sayılı TTK’nın 376’ncı maddesi kapsamında sermayenin kaybı veya borca batık olma durumlarında uyulacak usul ve esasları düzenlemiş, son dönemlerde ülkemiz ekonomisinde yaşanmakta olan gelişmeler de dikkate alınarak TTK 376 Tebliğinde 26 Aralık 2020 tarihi itibarıyla önemli değişiklikler yapılmıştır.
TTK 376 Tebliği,

1) Anonim şirketleri,
2) Limited şirketleri ve
3) Sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketleri kapsar.
TTK m. 376’nın uygulanmasına ilişkin değişiklik sonrasındaki son durum aşağıda sunulmuştur.

Sermaye kaybı

- Genel kurulun toplantıya çağrılması;
Son yıllık bilançodan, sermaye ile kanuni yedek akçeler toplamının en az yarısının ya da üçte ikisinin zarar sebebiyle karşılıksız kaldığı anlaşıldığı takdirde yönetim organı, genel kurulu hemen toplantıya çağırır. Genel kurulun gündem maddeleri arasında, sermaye ile kanuni yedek akçeler toplamının karşılıksız kaldığı belirtilir.

Sermaye ile kanuni yedek akçeler toplamının en az yarısının ya da üçte ikisinin zarar sebebiyle karşılıksız kaldığı durumlarda farklı bir gündem ile toplantıya çağrılmış olsa dahi bu husus genel kurulda görüşülür.

- Sermaye ile kanuni yedek akçeler toplamının en az yarısının karşılıksız kalması halinde genel kurul;

Sermaye ile kanuni yedek akçeler toplamının en az yarısının karşılıksız kalması durumu zararın sermaye ile kanuni yedek akçeler toplamının yarısına eşit veya bu tutardan çok ve üçte ikisinden az olmasıdır. Bu durumda yönetim organı genel kurula uygun gördüğü iyileştirici önlemleri sunar.
Yönetim organı, son bilançoyu genel kurula sunarak şirketin finansal yönden bulunduğu durumu bütün açıklığıyla ve her ortağın anlayabileceği şekilde anlatır. Bu hususta genel kurula rapor da sunulabilir.

Yönetim organı, şirketin mali durumundaki kötüleşmeyi ortadan kaldırmak veya en azından etkilerini hafifletmek amacıyla, uygun gördüğü sermayenin tamamlanması, sermaye artırımı, bazı üretim birimlerinin veya bölümlerinin kapatılması ya da küçültülmesi, iştiraklerin satışı, pazarlama sisteminin değiştirilmesi gibi iyileştirici önlemleri alternatifli ve karşılaştırmalı olarak aynı genel kurula sunar ve açıklar.

Genel kurul, sunulan iyileştirici önlemleri aynen kabul edebileceği gibi değiştirerek de kabul edebilir ya da sunulan önlemler dışında başka bir önlemin uygulanmasına karar verebilir.

- Sermaye ile kanuni yedek akçeler toplamının en az üçte ikisinin zarar sebebiyle karşılıksız kalması halinde genel kurul

Zararın sermaye ile kanuni yedek akçeler toplamının üçte ikisine eşit veya bu tutardan çok olması halinde toplantıya çağrılan genel kurul,

1) Kanunun 473 ile 475’inci maddelerine göre sermaye azaltımı yapılmasına,
2) Sermayenin tamamlanmasına,
3) Sermayenin artırılmasına karar verebilir.

Sermayenin azaltılması

Sermaye ile kanuni yedek akçeler toplamının en az üçte ikisi zarar sebebiyle karşılıksız kalan şirketin genel kurulu, sermayenin üçte biriyle yetinmeye karar verdiği takdirde sermaye azaltımı Kanunun 473 ile 475’inci maddelerine (Esas sermayenin azaltılması) göre yapılır. Sermaye ve kanuni yedek akçeler toplamının en az yarısının özvarlık içerisinde korunması şartıyla sermaye asgai sermaye tutarına kadar indirilebilir. Bu kapsamda yapılacak sermaye azaltımında yönetim organı alacaklıları çağırmaktan ve bunların haklarının ödenmesinden veya teminat altına alınmasından vazgeçebilir.

Sermayenin tamamlanması

Sermayenin tamamlanması, bilânço açıklarının ortakların tamamı veya bazı ortaklar tarafından kapatılmasıdır. Kanuni yedek akçelerin yitirilen kısımlarının tamamlanmasına gerek yoktur. Sermayenin tamamlanmasına karar verilmesi halinde her ortak zarar sebebiyle karşılıksız kalan tutarı kapatacak miktarda parayı vermekle yükümlüdür. Her ortak, payı oranında tamamlamaya katılabilir ve verdiğini geri alamaz. Bu yükümlülük, sermaye konulması veya borç verilmesi niteliğinde olmayıp karşılıksızdır. Ayrıca yapılan ödemeler, gelecekte yapılacak sermaye artırımına mahsuben bir avans olarak nitelendirilmez.

Sermayenin tamamlanmasında, anonim ve sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketler bakımından kanunun 421’inci maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendi, limited şirketler bakımından ise 603 ve devamı maddeleri uygulanır.

Sermayenin tamamlanamaması, bazı ortakların kendi istekleriyle tamamlama yapmasına engel oluşturmaz.

Bilanço zararlarının kapatılması için getirilen yükümlülükler uyarınca yapılan ödemeler öz kaynaklar içerisinde sermaye tamamlama fonu hesabında toplanır ve takip edilir. Sermayenin tamamlama fonu yalnızca zararların mahsup edilmesi suretiyle kullanılabilir. (Ekonomim)
REKLAM ALANI
8- Kişisel Gelişim Uzmanı Zafer Yılmaz' la; Diksiyon, İletişim Teknikleri, Kürsüden Dinleyiciye Hitap, Kendimizi Nasıl Tanıtırız, Sesin Kullanımı ve Diyafram Nefes Tekniği Farkındalık Çalışması.
REKLAM ALANI
Hazine ve Maliye Bakanlığı internet sitesinde 2024 yılı Ocak-Mayıs bütçe gerçekleşmelerini açıkladı. Hazine ve Maliye Bakanlığı’ndan yapılan . . .
İklim değişikliği, 21. yüzyılın en büyük çevresel sorunlarından biri haline gelmiştir. Bu değişikliğin en büyük sorunlardan biri olarak . . . .
İş dünyası Kısa Çalışma Ödeneği'nden yararlanmaya devam ediyor. İşte yeni yayınlanan yönetmelik sonrası hangi işverenlerin . . . .
Bundan 3,800 yıl önce Hammurabi, Babil caddelerine dev tabletler asmış ve üzerine şunu yazmıştı; “Vergi vermeyenin kellesi gider.” . . . .
Ekonomist Ali Ağaoğlu ve Hakan Güldağ, haftanın sohbetinde, yeni vergi düzenlemelerine ilişkin taslağı tartıştı.
AK Parti’nin bugünkü MYK toplantısında son hali verilmesi beklenen vergi paketine ilişkin taslaktan, yapılan son dakika değişikliği ile . . . .
(2024- 2023 - 2022 - 2021 - 2020 -2019 -2018 - 2017 - 2016 - 2015 - 2014 ve Diğer Yılları İçerir)
Protokol davetlilerimizin, üyelerimizin ve stajyerlerimizin katılacağı Kurban Bayramı, bayramlaşma programımız 24.06.2024 Pazartesi 15:00’de
Muhasebe bir İşletmenin finansal Faaliyetlerini kaydetmek, sınıflandırmak, raporlamak ve analiz etme için kullanılan bir süreçtir.
Yurt dışına çıkış harcının yeniden belirlenmesine ilişkin çalışmaların olduğu basına yansıyan haberlerde yer almaktadır.
Ticarete atılırken şirket kurmayı düşünenlerden veya kurulu şirketi doğru şirket tipi mi diye tereddütü olanlardan yoğun olarak gelen bir . . . . . .
Harç, bazı kamu hizmetlerinden yararlanan kimselerin belli bir ölçüde bu hizmetlerin maliyetine katılmalarını sağlamak amacıyla ya da . . . .
Sevdiklerinizle Birlikte Sağlık, Mutluluk ve Huzur Dolu Nice Bayramlar Dileriz.
İzmir Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odası'nda Başkan ve Yönetim Kurulu Değişti.
13 Haziran 1989 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali . . . . .
2006-2008 yılları arasında hayata geçirilen sosyal güvenlik reformu ile tüm sosyal sigorta kurumları (SSK, Bağ-Kur, Emekli Sandığı) tek çatı . . .
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Hanehalkı Tüketim Harcaması 2023 bültenini 11 Haziran 2024’te internet sitesinde yayımladı.