Enflasyon Muhasebesi Nedir? Hangi Haller de Uygulanır?
07 Ocak 2022 Cuma
Daha önce enflasyon muhasebesi yapmamış ve ne olduğunu merak eden meslektaşlarımız . . .
Enflasyon Muhasebesi Nedir? Hangi Haller de Uygulanır?
Enflasyon Muhasebesi Nedir? Hangi Haller de Uygulanır?

Vedat Gökce - SMMM

Değerli meslektaşlarım ve kıymetli okuyucular;

Daha önce enflasyon muhasebesi yapmamış ve ne olduğunu merak eden meslektaşlarımız ve okuyucularımız için kısaca enflasyon muhasebesinin ne olduğu ve neden yapıldığına değineyim.

Enflasyon muhasebesi; 17.12.2003 Tarihli ve 5024 sayılı VUK, GV, KV Kanunlarında Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun ile hayatımıza girmiş, 31.12.2003 Mali Tablolarının düzeltilmesi ve düzeltilen mali tabloların 01.01.2004 Mali Açılış tablolarına yansıtılarak düzeltme işlemleri tamamlanmıştır.

Burada kilit tarih artık 01.01.2004 tarihi olmuştur. Çünkü bu tarihten sonra artık enflasyon düzeltmesi hiç yapılmamıştır. Bu durum şu anlama geliyor. Gündemde olan enflasyon muhasebesi ile ilgili tebliğ yayımlandığında bizim 2004 yılı öncesi aktifimizde yer alan ve parasal olmayan kalemler için enflasyon düzeltmesi katsayı uygulaması 01.01.2004 tarihinden itibaren olacaktır. 

Enflasyon muhasebesi hangi koşullarda yapılır, birazda buna değinelim. Kanun da geçen ifade aynen şudur; “Kazançlarını bilanço esasına göre tespit eden gelir ve kurumlar vergisi mükellefleri fiyat endeksindeki artışın, içinde bulunulan dönem dahil son üç hesap döneminde %100'den ve içinde bulunulan hesap döneminde % 10'dan fazla olması halinde malî tablolarını enflasyon düzeltmesine tâbi tutarlar. Enflasyon düzeltmesi uygulaması, her iki şartın birlikte gerçekleşmemesi halinde sona erer.”
Kanun metninde anlaşılacağı üzere her iki şartın birlikte gerçekleşmesi halinde enflasyon muhasebesi uygulanır demektedir.  Geldiğimiz bu süreçte eğer bir erteleme olmazsa enflasyon muhasebesinin yapılması kaçınılmaz olmuştur.

Kimler Enflasyon Düzeltmesi Yapmalıdır;

-Kazançları Bilanço Esasına göre tespit edilen tüm Gelir Vergisi ve Kurumlar Vergisi Mükellefleri enflasyon düzeltmesi yapmak zorundadır.

-Kazançları İşletme Esasına göre tespit edilen ticari ve zirai kazanç sahipleri ile serbest meslek erbabı enflasyon düzeltmesi yapmazlar. Ancak amortismana tabi iktisadi kıymetleri varsa, sadece bunlar için tebliğe göre düzeltilmiş tutarlar üzerinden amortismana tabi tutabilirler.

Bilançoda Düzeltme İşlemine Tabi Tutulacak Kıymetler;

1-Parasal Kıymetler: Ulusal para değerindeki değişmeler karşısında nominal değerleri aynı kalan ancak satın alma güçleri fiyat hareketlerine göre ters yönde değişen kıymetler.

2-Parasal Olmayan Kıymetler: Ulusal para değerindeki değişmelere rağmen satın alma güçleri değişmeyen kıymetler.

Yapılacak Muhasebe Kayıtları;

Enflasyon düzeltmeleri, ilgili kıymetlere ait enflasyon fark hesaplarına ve enflasyon düzeltme hesabına kaydedilir. Enflasyon fark hesapları, parasal olmayan kıymetlerin düzeltme işlemi sonrası değeri ile düzeltme öncesi değeri arasındaki farklarının kaydedildiği tali hesaplardır ve enflasyon düzeltme hesabı ile karşılıklı olarak çalışırlar. Enflasyon düzeltme hesabı ise parasal olmayan kıymetlerin düzeltilmesi sonucu oluşan farkların kaydedildiği hesabı ifade eder. Parasal olmayan varlıkların enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucu oluşan farklar bu hesabın alacağına, parasal olmayan kaynakların enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucu oluşan farklar ise borcuna kaydedilir. 31/12/2021 tarihli bilançonun düzeltilmesi neticesinde, enflasyon düzeltme hesabının bakiyesi geçmiş yıl kar/zarar hesabına aktarılmak suretiyle hesap kapatılır.

Bir hususa değinmeden geçemeyeceğim, 2003-2004 yılarında enflasyon düzeltmesi yapıldığında özellikle “cep telefonu, bilgisayar” gibi teknolojik yıpranmaya maruz kalan ve değer kaybına uğrayan sabit kıymetlerin bu yıpranmaları göz önüne alınmadığından aslında maddi değeri yok sayılan sabit kıymetler için değerleme sonucu piyasa değerlerinin üzerinde fiyatlar oluşmuş ve bu değerler bilanço kalemlerine yansıtılmıştı. Umarım bu yıl yapılacak olan enflasyon muhasebesinde bu işlemler göz önüne alınarak hesaplama katsayıları oluşturulur.

Son söz; Enflasyon muhasebesi, hiçbir şekilde ödenecek vergi kalemini etkilemez. Yapılan düzeltmeler sadece bilanço kalemlerinin düzeltilmesine ilişkindir. Dönem vergileri hesaplanırken enflasyon düzeltmesi yapılmadan önce hesaplanır. Kar/Zarar hesapları bilançoya aktarılır. Daha sonra düzeltme işlemleri yapılır. Enflasyon düzeltmesi sonucu oluşan kar/zarar geçici hesaplarda tutularak vergilemeye dahil edilmez.

Faydalı olması temennisiyle, hayırlı işler ve bol kazançlar dilerim. 
Yücel Akdemir (İstanbul SMMMO Başkanı) , Halim Bursalı - (İstanbul SMMMO Y.K.Ü) ve Serkan Sünmez - (İstanbul TESMER Eğitmeni)
REKLAM ALANI
Giyimkentte "Ramazan Bingöl Restaurant" ta Meslek Mensuplarına Uyumsoft Sponsorluğunda kahvaltı vererek ağırladı.
Hazine ve Maliye Bakanlığı, tüm sektörleri ilgilendiren kapsamlı Katma Değer Vergisi (KDV) . . .
T.C. Merkez Bankası Döviz Kurları (2021- 2020 -2019 -2018 - 2017 - 2016 - 2015 - 2014 ve Diğer Yılları İçerir)
Vergi Usulü Kanunu ile Kurumlar Vergisi Kanunu'nda değişiklik öngören ekonomiye yönelik . . .
Bayan arkadaşımızın doğum tarihi 11 Ekim 1962. Sigorta başlangıç tarihi 1 Temmuz 1998. . . .
25.12.2021 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 7349 Sayılı Kanun’la Gelir Vergisi Kanunu’nun . . .
Gelir Vergisi Kanunu’nun ticari kazançlarla ilgili 40’ncı ve serbest meslek erbabı ile ilgili . . . .
4857 Sayılı İş Kanunun 39. Maddesine göre 2022 yılında uygulanacak asgari ücret aylık . . . .
İktidar milletvekilleri tarafından, 13.01.2022 tarihinde TBMM Başkanlığı'na sunulan . . . .
Evde bakım maaşı engelli bireylerin kendisine değil, bakımını üstlenen ailesi, akrabası, . . . .
Türkiye, Ekim 2021'de önce Uluslararası Araştırmacı Gazeteciler Konsorsiyumu tarafından . . .
Yapılan son açıklama ve uygulamalardan, 20 yıl süren “yüksek faiz, düşük kur” politikasında . .
Uçakla seyahat edecek olan aşısız veya aşı sürecini tamamlamayan kişilerden PCR testi . . .
Tüm dünyada hızla yayılan ve ekonomide birtakım olumsuzlukların oluşmasına sebep olan . . .
Cumhuriyetimizin 99.Kuruluş, Derneğimizin 89. Okulumuzun 139. Kuruluş Yıl dönümü . . . .
Covid-19 salgını kapsamında mikro ve küçük işletmelere KOSGEB tarafından istihdam . . .
Değerli Üstat Nazmi Karyağdı 10 Ocak 2022 Pazartesi günlü Dünya Gazetesi - Serbest Kürsüde