Düzeltme yolu ile yargıya gidişte ki değişiklikler
26 Ağustos 2021 Perşembe
Vergi idaresi, tarh işleminde hata bulunduğu iddiasıyla Vergi Usul Kanunu’nun 116 ve izleyen maddeleri uyarınca yapılan başvuruları kabul . . .
Düzeltme yolu ile yargıya gidişte ki değişiklikler
HUKUKA GÖRE

Düzeltme yolu ile yargıya gidişte ki değişiklikler 

Bumin DOĞRUSÖZ
bumin.dogrusoz@dunya.com

Vergi idaresi, tarh işleminde hata bulunduğu iddiasıyla Vergi Usul Kanunu’nun 116 ve izleyen maddeleri uyarınca yapılan başvuruları kabul ile sonuçlandırmak durumunda değildir ve zaten başvuruların çoğunluğu “ret” işlemi ile sonuçlanmaktadır.

İdarenin bu ret işlemleri de hiç şüphesiz yargı denetimine açıktır. Bu ret işlemine karşı ilgililer tabii ki dava açabilirler. Ancak burada yargıya geçiş, özellikle dava açma süresi bakımından bazı özellikler taşımaktadır.

Bu noktada önem taşıyan husus, hata ile sakat olduğu savı ile idareye yapılan başvurunun, başvuruya konu işleme karşı doğrudan dava açma süresi içerisinde yapılıp yapılmadığıdır. Örneğin, bir tarh işlemine karşı, bir başka deyişle tebliğ edilen vergi ceza ihbarnamesinin düzeltilmesi için yapılan başvurunun bu işleme karşı 30 günlük dava açma süresi içerisinde yapılıp yapılmadığı, dava yolu ve dava açma süresinin belirlenmesinde önem taşımaktadır.

Eğer hata ve düzeltme başvurusu, 30 günlük dava açma süresi içerisinde yapılmış ise ilgililer vergi dairesinin ret işleminden sonra bu ret işleminin iptali için dava açabilirler. Burada idareye başvuru, dava açma süresini durdurucu niteliktedir. Bu nedenle dava açma süresi, 30 günlük süreden idareye başvuru için harcanan zaman düşülerek hesaplanır ve kalan süre kadardır. Örneğin mükellef kendisine 1 Nisan günü tebliğ edilen vergi ceza ihbarnamesinin hata ile malûl olduğu savı ile 18 Nisan günü vergi dairesine müracaat etmişse, ret cevabının kendisine tebliğinden sonra dava açma süresi 12 gün olacak ve 12. günün mesai saati bitiminde sona erecektir.

Vergi dairesi cevap vermezse ne olacaktır. Burada zımni ret süresi devreye girmektedir. Daha önce 60 gün olarak uygulanan zımni ret süresi 7331 sayılı Kanun’la 30 güne indirilmiştir. Dolayısıyla artık vergi dairesinin 30 gün içerisinde cevap vermemesi halinde ise bu 12 günlük süre, vergi dairesine müracaatı izleyen 30 günlük zımni ret süresinin bitiminden itibaren başlayacaktır. Vergi idaresinin 30 günlük süre içinde vereceği cevap kesin değilse ilgililer bu cevabı, istemin reddi sayarak dava açabileceği gibi, kesin cevabı da bekleyebilirler. Bu takdirde dava açma süresi yine işlemeyecektir. Ancak, bekleme süresi başvuru tarihinden itibaren 4 ayı geçemez. 4. ayın bitiminden itibaren süre işlemeye devam edecektir. Buradaki dört aylık süre daha önce 6 aydı. Ancak 7331 sayılı Kanun’la bu süre kısaltılmıştır. Bu 4 aylık süre içerisinde cevap gelirse, kalan süre bu cevabın tebliğinden itibaren yine işlemeye başlayacaktır.

Hata ve düzeltme başvurusunun, 30 günlük dava açma süresi geçirildikten sonra yapılması halinde vergi dairesinin ret işlemine karşı doğrudan dava açılıp açılamayacağı tartışmalıdır. Tartışmanın sebebi ise Vergi Usul Kanunu’nun 124. maddesidir. Maddeye göre, “vergi mahkemesinde dava açma süresi geçtikten sonra yaptıkları düzeltme talepleri reddolunanlar şikâyet yolu ile Maliye Bakanlığı’na müracaat edebilirler”. Mahkemeler bu düzenlemeye göre dava açma süresi geçtikten sonra yaptıkları düzeltme talepleri ret olunanların dava açmadan önce Maliye Bakanlığına müracaat etmeleri gerektiği, oradan da ret cevabı alınması veya 30 günlük zımni ret süresi içinde cevap verilmemesi durumunda 30 gün içerisinde dava açılabileceği görüşündedir. Burada da zımni ret süresi 7331 sayılı Kanun’dan önce 60 gün idi. Bu yolu izlemeden önce dava açılması halinde Mahkemeler genellikle ön inceleme aşamasında  “idari merci tecavüzü” kararları vererek dava dilekçesini müracaat dilekçesi olarak Maliye Bakanlığı’na göndermektedirler. Bu durumda dava dilekçesi, Maliye Bakanlığı’na müracaat dilekçesi olarak kabul edilmektedir.

Ancak az da olsa bir kısım mahkemeler, yukarıda aktardığımız maddenin son kelimesinin “edebilirler” şeklinde olması dolayısıyla ilgililerin burada bir seçimlik hakka sahip olduğu, bu yola gitmenin zorunluluk olmadığı ve doğrudan dava açılabileceği görüşü ile açılan davayı doğrudan inceleme yoluna gitmektedirler. 

Burada akla, vergi dairesinin reddi aleyhine şikâyet yolu ile Hazine ve Maliye Bakanlığı’na müracaatta sürenin ne olduğu sorusu gelmektedir. Bu konuda Vergi Usul Kanunu’nda bir düzenleme yoktur. Zaten bu yüzden içtihatla, Hazine ve Maliye Bakanlığının ret işlemine karşı açılacak davalarda dava açma süresi 30 gün olarak kabul edilmiştir. Aslında dava açma süresinin vergi dairesinin reddi ile başlaması, Hazine ve Maliye Bakanlığı’na müracaatla durması ve bakanlığın cevabı ile (veya zımnen reddi ile) kaldığı yerden işlemesi gerekmektedir. Ancak kanunda bu aradaki sürenin belirlenmemiş olması nedeniyle Danıştay geçmişte, doğru olsa da, bu yorumun benimsenemeyeceğine karar vermiştir.

7331 sayılı Kanun’la zımni red süresine ilişkin kısaltma, 14.7.2021 tarihinden sonra yapılacak idari başvurular için geçerlidir. Bu tarihten önceki idari başvurularda, değişiklik öncesi süre uygulanacaktır. (Dünya)
7- Divan Başkanı Orhan Üstekidağ Genel Bir Bilgilendirme Yaptıktan Sonra Genel Kurulu Selamlayarak Kapattı.
Aynı Zamanda İktisadi Dayanışma Yazı Ailemiz Yazarlarından Olan Değerli Arkadaşım Emir Es'in Vefatını Üzülerek Öğrenmiş Bulunuyoruz.
İngiliz haber ajansı Reuters, Rusya'nın Suriye'de muhaliflerin elindeki son bölge olan kuzeybatı bölgelerine hava saldırılarını artırdığını,. . .
Merkez Bankası'nın faiz indirim kararıyla yükselişe geçen dolar/TL, yeni haftaya 8,89'luk yeni zirveyle başladı. Karar sonrası yabancı çıkışı . . .
İnternette “Emeklilik statüsünün belirlenmesinde son 7 yılın önemi? ve “Emeklilikte son yedi yıl hesabı nasıl yapılır? başlıklı yazılarınızı . . .
Hazine ve Maliye Bakanlığı (Gelir İdaresi Başkanlığı) tarafından 2 Eylül 2021 gün ve Sıra No: 531 ile “Akaryakıt ve LPG piyasasının yanı sıra . . .
TÜRMOB Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliğinden:
Oğlum 1.5 yıl işsizdi. GSS borcu birikti. Şimdi işe girdi borcu yapılandıracağız. İnternet üzerinden SGK'ya başvurduğumuzda, 2.307 TL . . . .
Köşemde, 11 Ocak 2021 tarihinde “Akarkayıt dağıtım şirketi mi, sahte fatura üretim merkezi mi?” ve 18 Ocak 2021 tarihinde de “Akaryakıta . . .
"Yüksek Ticaretlilere Hizmet İçin Yeni Enerji ve Sinerjimizle Gümbür Gümbür Geliyoruz."
İşçi-İşveren anlaşmazlıklarında ihbar tazminatı da önemli bir anlaşmazlık konusudur. 4857 sayılı İş Kanunu’nun 17. maddesi, . . .
Değerli Yüksek Ticaretli ve Marmara’lı okuldaşlarım. Bildiğiniz gibi Yük. Tic. ve M.Ü.İ.İ.B.F. Mezunlar Derneği İstanbul Şubesi’nin 43. Genel . . .
09.06.2021 tarihi itibarıyla ilk derece (Vergi Mahkemeleri) yargı mercileri nezdinde dava açılmış ya da dava açma süresi henüz geçmemiş . . .
Akaryakıt ve LPG piyasasında rekabet eşitliği sağlanması ve kayıt dışı ekonomi ile etkin bir şekilde mücadele edilmesi amacıyla 7318 Sayılı . .
Geçtiğimiz Ağustos ayında bir bölgemizde sel felaketleri yaşarken bir bölgemizde çok sayıda yangınla karşılaştık. Felaketlerde elbette . . . .
Hazine, haksız vergi alır mı? Alır. Bu sonuç çok çeşitli şekillerde karşımıza çıkabilir. Örneğin mükellef ihtirazi kayıtla beyanname verip, . . .
20. Anadolu Odaları Eğitim Semineri 03-06 Ekim 2021 Tarihinde Titanic Delüxe Golf Belek' te Yapılacaktır.
Yapılandırma Müracaat Süreleri İçin Son Tarih 30 Eylül 2021
Doğum tarihim 14 Aralık 1970. İlk kez 1 Aralık 1992'de sigortalı olarak işe başladım. Şu an çalışıyorum, 9450 prim günüm var.. . . .