İşletme Sahipleri Varlıklarını Kaybedebilir, Hapis Yatabilir
02 Eylül 2018 Pazar
Sermaye sahipleri varlıklarını arttırmak amacıyla kar elde etme güdüsü ile ticari, sınai ve zirai işletmeler kurmaktadırlar. Bu işletmeler bazen birkaç sermaye sahibinin bir araya gelmesi ile
İşletme Sahipleri Varlıklarını Kaybedebilir, Hapis Yatabilir

İşletme Sahipleri Varlıklarını Kaybedebilir, Hapis Yatabilir

Öğr. Gör. Duran Erdem
Mali Müşavir
Bağımsız Denetçi

Sermaye sahipleri varlıklarını arttırmak amacıyla kar elde etme güdüsü ile ticari, sınai ve zirai işletmeler kurmaktadırlar. Bu işletmeler bazen birkaç sermaye sahibinin bir araya gelmesi ile tüzel kişilik olarak, bazen de şahıs işletmesi olarak kurulur.

Hangi şekilde kurulursa kurulsunlar işletmelerin kuruluşları, işleyişleri Türk Ticaret Kanunu (TTK), Borç Kanunu (BK) ile vergi kanunları ile düzenlenmiştir.

Bir mal veya hizmeti üretmek, satmak üzere kurulan işletmeler zaman içinde kar elde ederek, borçlanarak veya sermaye artışı yaparak varlıklarının yapısını büyütürler. Öyle bir zaman gelir ki rekabet koşulları, vergi kanunu düzenlemeler, ulus ve uluslararası ekonomik koşulların olumsuzluklarına rağmen işletme, sektöründe en büyük işletme konumuna gelebilir.

Bu anlatımlara kadar bu faaliyetler olağan gelişmelerdir. Ancak an gelir ki sorunlar ortaya çıkmaya başlar. İşletme sahipleri, yöneticileri ekonomik faaliyetleri içerisinde üretime, pazarlamaya önem vererek daha çok mal ve hizmet üreterek, daha çok satış yaparak daha çok kar elde etmek isterler. Onlar için önemli olan kardır. Oysa unuttukları bir şey vardır. İşletme faaliyetlerine yön veren ‘’muhasebe’’ işletme için hayati öneme sahiptir. Yöneticiler, işletme sahipleri veya yatırımcılar işletmenin muhasebe verilerine bakarak kararlarına yön verirler. Bu kararların doğruluğu, verimliliği muhasebe belge ve kayıt düzeninin sağlıklı olmasına bağlıdır.

Belge kayıt sistemi sağlıklı değil ise sıkıntılar zaman içinde ortaya çıkmaya başlar. Bu olumsuzluklardan bir tanesi vergi incelemelerindeki ortaya çıkan sorunlardır. İşletmenin herhangi bir vergi incelemesinde altından kalkamayacağı cezai yatırımlara muhatap olabilir.

Vergi ve sosyal güvenlik incelemeleri işletme faaliyetlerinin her aşamasında olabilir. Bu incelemeler, içinde bulunulan faaliyet döneminde olabileceği gibi faaliyet döneminin ileriki bir aşamasında da geçmişe dönük olabilir. Bu aşamada bazı süreler önem kazanır. Zaman aşımı süreleri olarak nitelendirilen bu süreler nelerdir?

Zaman aşımı süreleri Türk Ticaret Kanunu, Vergi Usul Kanunu ve Sosyal Güvenlik Kanunu açısından farklı olarak düzenlenmiştir.

Türk Ticaret Kanunu açısından zaman aşımı süresi içinde bulunan takvim yılından sonraki gelen aydan başlamak üzere 10 yıl, Vergi Usul Kanunu açısından 5 yıl, Sosyal Güvenlik Kanunu açısından 10 yıl olarak düzenlenmiştir.

Demek oluyor ki gelecek 10 yıl gibi uzun bir dönemin her aşamasında incelemelere muhatap olabiliriz.

Karşılaşılan sorunlar ve iddialar neler olabilir?

• Halk arasında naylon fatura olarak nitelendirilen sahte muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge (SMİYB) kullanma, düzenleme iddialarına muhatap olabilir hapis cezası ile karşı karşıya kalabilirsiniz.

• Düzenlenen belgelerin şekil şartlarından bir veya birkaçının eksik olduğu iddiası ile cezai yaptırımlara muhatap olabilirsiniz.

• Muhasebeye konu olan belgelerin yasal defterlere intikalindeki eksiklikler, kayıt hatalarından dolayı cezai yaptırımlara muhatap olabilirsiniz.

• Yasal defter ve belgelerin yetkililere ibrazı açısından cezalara muhatap olabilirsiniz.

• Yasal defter ve belgelerin ticari anlaşmazlıklarda sahibi lehine delil teşkil etmesi durumunda kayıplarınız olabilir.

• Yaptığınız personel ödemelerini ikinci bir kez ödemek durumunda kalabilir, hapis cezası ile karşılaşabilirsiniz.

• Ödediğiniz vergileri ikinci bir kez faizi ve vergi cezası ile birlikte tekrar ödemek durumunda kalabilirsiniz.

Ticari faaliyette kullanılan muhasebeye konu olan belgelerin şekil şartları Vergi Usul Kanunu ve Ticaret Kanunu’nda düzenlenmiştir.

O halde nelere dikkat etmeliyiz?

• Ticari bir alışverişin kanıtlanması açısından malın veya hizmetin ifasının kanıtlanması çok önemlidir. Kanıt ise belge ile olur. Mal veya hizmetin teslimini gösteren belgelerin başında sevk irsaliyesi, irsaliyeli fatura ve fatura gelir. Diğer şekil şartlarının yanında öncelikle teslim eden ve teslim alan imzalarının tam olması gerekir. Ticari işlemin geçerliliğinin kanıtlanması açısından ödemenin bankadan geçirilmesi önem arz eder. Bu iki şartın bir arada olması naylon fatura iddialarına karşı en azından savunma kuvvetini yükseltir. Kanıtlayamaz durumda olursak kaçakçılık suçu işlemiş durumunda oluruz ve Vergi Usul Kanunu (VUK) mad.359 b’ye göre en az 3 en fazla 5 yıl hapis cezası ile cezalandırılabiliriz.

• Defter ve kayıtlarda hesap ve muhasebe hileleri yapılması, ilgisiz kişiler adına hesap açılması, kayıtları başka defterlerde izlenmesi, defter, kayıt ve belgeleri tahrif etme veya gizlenmesi durumunda (VUK) mad.359 a’ya göre en az 1 en fazla 3 yıl hapis cezası ile cezalandırılabiliriz.

• Muhasebeye konu olan belgelerin yasal defterlere işlenmemesi veya yasal deftere işlediğimiz halde ibraz edemememiz durumda indirim yaptığımız Katma Değer Vergileri ret olunmaktadır. İşletme faaliyetlerinin büyüklüğüne göre muhatap olunacak ilave vergi miktarı değişecektir. Örneğin, faaliyet döneminde 1.000.000 TL’lik alım yapan bir işletme kdv oranının % 18 olduğu varsayımı ile 180.000 TL’lik kdv indirimi kabul edilmeyecektir. Tahsil ettiğimiz kdv’lerden mahsup ettiğimiz 180.000 TL kdv’yi vergi aslı, gecikme zammı ve vergi ziyaı cezası ile birlikte ödemek durumunda kalabiliriz.

• 7.000 TL ve üzeri ödemelerin bankadan yapılması yasal bir zorunluluktur. Bu şartta uyulmaması durumunda işleme konu olan bedelin % 10’u tutarında vergi cezası ile cezalandırılırız.

• Kira ödemelerinin bankadan yapılması zorunluluğu getirilmiş ve 268 seri numaralı Gelir Vergisi Genel Tebliği uyarınca bu şarta uyulmaması durumunda işleme konu olan bedelin % 5’i tutarında özel usulsüzlük cezası kesilir ve kesilen bu cezanın alt limiti uygulaması yapılır.

• Ticari anlaşmalarda defter kayıtlarının sahibi lehine delil teşkil etmesi kapanış tasdikinin yapılması şartına bağlıdır. İşletme kullanmış olduğu yevmiye defterini içinde bulunduğu yıldan sonraki gelen 6 ay içinde notere kapanış tasdikini yaptırmış olması gerekmektedir.

• 5 kişi ve daha fazla işçi çalıştıran işletmeler çalıştırdıkları işçilerin ücret ödemelerini bankadan yapmak zorundadırlar. Uyulmaması halinde her bir işçi için ve her bir ödeme için ayrı ayrı cezaya çaptırılmaktadır.

• Çalıştırdığınız işçilerle zaman içinde ihtilafa düşebilir, çalıştırdığınız işçiler ücretinin ödenmediğini, eksik ödendiğini, yıllık izinlerini kullanmadığını ileri sürebilir. Bütün bu olumsuz iddialara muhatap olmamak için çalıştırdığınız işçiler için iş sözleşmesi yapınız, özlük dosyası oluşturunuz, ücret ödemelerini bankadan yapınız, yıllık izin defterine imzasını alınız.

• Türk Ceza Kanunu açısından ücret bordrolarında düşük ücret gösterilmesi neticesinde işveren hapis cezası ile karşı karşıya kalabilir.

Vergi ve sosyal güvenlik cezalarının büyüklüğü dikkate alındığında bütün bu olumsuz durumlarla karşılaşmamak için işletmenizde belge kayıt düzenine gereken önemi vererek yetkili ve bilgili muhasebeciler ile çalışmanız işletme yararınıza olacaktır.
16- Divan Başkanı Kenan Mülayim, Ondördüncü Gündem Maddesi Olan Seçim Maddesine Geçerek Üyelerin Oylarını Kullanarak Yeni Yönetimi Seçmesi İçin Hazırlıklarını Tamamladılar. (SON)
85 numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile bazı sözleşmelerin dövizle düzenlenmesi yasaklandı. Karar, perakendeden danışmanlığa, gayrimenkulden finansa pek çok sektör için değişiklikler getirecek.
Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak'ın, açıkladığı, 2019-2021 yıllarını kapsayan Yeni Ekonomi Programı'na (YEP) sigorta ve Bireysel Emeklilik Sistemi (BES) de girdi.
Başkan Recep Tayyip Erdoğan, devlete karşı işlenen suçlarda affın söz konusu olabileceğini ancak kişilere karşı işlenen suçta bunun mümkün olmadığını dile getirmişti.
Günlük koşuşturma içinde pek çok kişi ve davranışla karşılaşıyoruz. Bir kısmı bizi etkiliyor, fark ediyoruz ve bu davranışın neden yapıldığını düşünüyoruz. Çoğunluğunu ise fark etmiyoruz.
Bilindiği gibi 13 Eylül tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 85 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı ile 32 sayılı Türk Parası Kıymetini Koruma (TPKK) Hakkında Karara bir düzenleme eklenerek;
SGK e-bildirge şifre alma işlemleri e-Sigorta Sözleşmesi e-devlet üzerinden onaylanarak otomatik olarak alınacak.
Yirmi birinci yüzyılda, sosyal hayatın hemen her kesişme noktasında dijitalleşmenin ayak izlerini görmek mümkün. Dijital teknoloji:
TGTV Yönetim ve İcra Kurulu Başkanı Av. Hamza Akbulut yaptığı yazılı açıklamayla 20 Eylül günü Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak tarafından açıklanan . . . .
7144 Sayılı Yasa Kapsamında Bilançolardaki Taşınmazların Yeniden Değerlenmesi ve Vergisel Avantajları, Örnek Uygulamalar ve
Tektaş İmar Affı Uzmanı ve İnşaat Yüksek Mühendisi Hakan Çatalkaya, vatandaşların başvuru işlemlerini kolay yapabilmesi için imar affını 12 adımda anlattı.
Enflasyon muhasebesi, iş dünyası tarafından uzun yıllardır hep bir beklenti olarak hiç gündemden düşmedi. Bugüne kadar getirilen sınırlı düzenlemeler ise, özellikle yüksek enflasyon dönemlerinde beklentileri karşılayamadı…
Şubat 2008’den bu yana ihracat bedellerini yurda getirip getirmeme konusundaki serbesti, 4 Eylül tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan Hazine ve Maliye Bakanlığı’na ait bir tebliğ ile sona erdi.
Bilindiği üzere; Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliği'nin (IV/E-13.) bölümünde yer alan ve iade edilecek KDV tutarının gerçek olup olmadığının tespit edilmesi suretiyle,
Ekonomik gidişat ve mevcut konjonktürel yapı belirli kavramları ön plana çıkarmakta ve kullanılmasını yaygın hale getirmektedir. Ekonomin zora girmesi, ticaret hayatının daralması ile
İnşaat Mühendisleri Odası (İMO) Bursa Şube Başkanı Mehmet Albayrak ve Şube Yönetim Kurulu üyeleri Yıldırım Belediye Başkanı İsmail Hakkı Edebali’yle bir araya geldi.
Konya SMMMO Başkanı Seyit Faruk ÖZSELEK, 30.09.2017 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanan 483 Sıra No’lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği’nin ilgili maddesine göre,
Kadın Muhasebeciler Derneği üyeleri olarak Balıkesir/Erdek /Ocaklar ‘da bir araya geldiler. Annem Apart Otelinde gerçekleştirmiş oldukları toplantıda bir araya gelmenin . . . .
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası haftalık repo gösterge faiz oranını yüzde 24'e yükseltti. Foreks'in ilgili anketinde analistler faizin 375 baz puan faiz atırılmasını öngörmüştü.